จั่วหัวซะวิชาการ แต่จริง ๆ แล้ว อาจจะไร้สาระไปเลยก็ได้ 555

หลายคนก็รู้มามั่งแล้วว่านากาอยู่เชียงใหม่

(ตอนนี้หาแผนโปรโมทบ้านเกิดค่ะ 555 (ไม่ใช่ ๆ ) แค่อยากแนะนำค่ะ)

แล้วไอ้เอกลักษณ์ของเชียงใหม่ที่นากาคิดว่าทุกคนอาจจะสนใจก็คือ "ภาษา"

ซึ่งบางทีเจอเด็กเมืองหลวง เค้าก็จะขอให้ลองสอนภาษาเหนือ หรือว่า"กำเมือง" ให้

ไม่ขอใช้คำว่าสอนนะคะ บอกเป็นคุยกันดีกว่า เพราะเราจะพูดกันแบบชาวบ้าน ๆ นะคะ ถ้าจะวิชาการ ขอเตรียมข้อมูลอีกที 555

*ถ้าผิดพลาดอะไร ต้องขออภัยมา ณ ที่นี้ด้วยนะคะ*

ถ้าเจอเด็กเชียงใหม่ละก็ บอกได้เลยนะคะ ว่าไม่ใช่ทุกคนที่จะสามารถพูดภาษาเหนือได้ เพราะบางคนพ่อแม่เป็นคนเมืองหลวง หรือคนต่างถิ่น แต่มาตั้งถิ่นฐานที่เชียงใหม่ ก็จะพูดไม่เป็น หรือได้บ้างแต่เพี้ยน ๆ

แถมซ้ำภาษาเหนือนี่ยังมีอีกหลายสำเนียง ซึ่งบางทีของอย่างเดียวกัน เรียกไม่เหมือนกันก็มี

"กำเมือง"แบบที่คนเมืองอื่นจะได้ยินบ่อย จะเป็น"กำเมือง"แบบธรรมดาค่ะ คือเป็น"กำเมืองที่เป็นพื้น ๆ กลาง ๆ ที่พูดกันได้เข้าใจหมด เหมือนภาษากลางล่ะค่ะ อ่อนหวาน นุ่มนวล ฟังเพราะหู

ถ้าคุณเจอ"คนเมือง"(หมายถึงคนเหนือ)ถามว่า "อู้ไทยกะว่าอู้เมือง" คือเขาถามว่า "คุณพูดภาษากลาง หรือ พูด "กำเมือง"

แบบที่คุณได้ยินจากเพลงของ "จรัน มโนเพรช" หรือ นักร้องวัยรุ่นอย่าง "ลานนา" แบบนั้นก็เป็น"กำเมือง"แบบนี้ล่ะค่ะ

"กำเมือง"ถ้าไปทาง น่าน แพร่ ลำปาง จะแตกต่างกันค่ะ แต่โดยพื้น ๆ จะคล้ายกัน บางทีนากาก็ฟังไม่ทันเหมือนกัน เพราะเค้าจะพูดเร็ว-ช้า ต่างกันตามสำเนียงพื้นที่

คราวนี้ อยากพูดถึงว่าที่เคยมีคนเอามาเล่นตลก หรือ พูดถึงว่า คนเหนือนี่ด่าไม่เจ็บ เพราะพูดช้า และนุ่มนวล อยากบอกเลยค่ะ ว่าคุณคิดผิด...

ลองคุณไปต่อราคาของในตลาดแบบบ้าเลือดแล้วไม่ซื้อนี่ คุณอาจจะได้ยินแม่ค้าพูดด่าเร็วยิ่งกว่าภาษากลางเพราะบางคำนี่นะคะ ถ้าแปลออกล่ะก็เจ็บสุด ๆ ค่ะ แถมอาจโดนเป็นชุดด้วย

ก็อย่างที่ว่าน่ะค่ะ มันแล้วแต่พื้นที่

บางคนบอกว่า"กำเมือง"นี่คล้ายภาษาลาวในหลวงพระบาง คือ เขาบอกมาว่า เราไปเนียน ๆ อยู่ที่นู่นได้เลยล่ะค่ะ เอ... นากาก็ไม่เคยได้ยินด้วยสิ แต่คำอีสาน กับ กำเมือง นี่มีคำคล้าย ๆ กันเยอะนะคะ

คราวนี้มาคุยกันเรื่องขอคำพื้นฐานดีกว่า

ที่นากาพูดถึงนี่เป็นภาษาทางบ้านนากานะคะ ก็ภาษาเมืองธรรมดา ๆ นี่แหละค่ะ

อย่างเช่น คำทักทาย หลาย ๆ คนก็คงรู้ดีค่ะ ว่าคำว่า "เจ้า"จะหมายถึงคำลงท้ายประโยคเหมือนคำว่า "ค่ะ"

ใช้เฉพาะผู้หญิงนะคะ ผู้ชายจะพูดว่า "ครับ" เหมือนภาษากลางค่ะ แต่เสียงอาจจะสั้นกว่า

*คำว่า "เจ้า" นี่ ถ้าผู้ชายพูด จะเป็นเฉพาะในหมู่เจ้าหมู่นาย ผู้มียศเท่านั้นนะคะ คนธรรมดาอย่างเรา ๆ พูดไม่เหมาะค่ะ

ทักทายกันก็ต้อง "สวัสดีเจ้า..." คำว่า"เจ้า" นี่ต้องลากเสียงนิด ๆ นะคะ เพิ่มความไพเราะและนุ่มนวล ส่วนผู้ชายก็ "สวัสดีครับ" แบบภาษากลางค่ะ

คำว่า "อู้" นี่หมายถึง "พูด" ค่ะ เพราะอย่างนั้น เวลาพูดภาษาเหนือ เขาจะเรียกว่า "อู้กำเมือง"

*

คราวนี้ คำที่มักจะได้ยินการออกเสียงผิด ๆ ก็มักจะเป็นคำว่า "กา"

คือ ไม่อยากจะว่านะคะ แต่บางทีได้ยินในทีวีแล้วหงุดหงิดค่ะ ออกเสียงแบบนั้นดูแล้วมันพิลึก ๆ ถ้าคน ๆ นั้นไม่เคยพูดมาก่อน

คำ ๆ นี้มันเป็นคำที่ต่อท้ายประโยค ใช้เหมือนคำว่า "เหรอ" ล่ะค่ะ

เช่น "จ่ะไปไหนกา" หรือ "ยะก๋านบ้านแล้วกา"

คำว่า "กา" นี่ บางคนออกเสียงเป็น "ก๋า" เอ่อ ซึ่งมันพิลึกเอาสุด ๆ เลยล่ะค่ะ ไม่ใช่ว่านะคะ เหมือนคนพูดไม่เต็ม (- -") ขอโทษนะคะ ไม่สามารถหาคำมาเทียบให้เห็นภาพได้

*

คำเรียกคนในครอบครัวหรือเรียกกันทั่วไป

"หม่อน" - คุณทวด ใช้ได้ทั้งหญิงชาย นิยมต่อท้ายด้วยชื่อของคุณทวดค่ะ เช่น "หม่อนจัน"-คุณทวดชื่อจัน เป็นต้นค่ะ

"อุ้ย" - ผู้อาวุโสในแบบรุ่นยายขึ้นไปค่ะ ถ้าผู้ชายจะเป็น"พ่ออุ้ย" ผู้หญิงก็ "แม่อุ้ย" แล้วก็เติมชื่อต่อท้านเช่นข้อข้างบนค่ะ

"อีป้อ อีแม่" หรือ "ป้อ แม่" - คุณพ่อ คุณแม่ เป็นกำเมืองแบบชาวบ้าน ๆ ค่ะ คำนี้ไม่ได้หยาบแต่อย่างใดค่ะ เขาเรียกกันอย่างงี้จริง ๆ (ไม่รู้ทำไม)

"อ้าย" - พี่ชาย หรือ ผู้ชายที่อายุมากกว่าหรือใช้แทนตัวเองในกรณีที่เราอายุมากกว่า

"พี่" หรือ"ปี้" - พี่สาว หรือ ผู้หญิงที่อายุมากกว่าหรือใช้แทนตัวเองในกรณีที่เราอายุมากกว่า

"อีน้อง" หรือ "อีหล้า" หรือ "น้องหล้า" หรือ "น้อง"- น้องสาว หรือ ผู้หญิงอายุอ่อนกว่า คำว่า"อีน้อง"นี่มักจะใช้กับสาวที่อายุน้อยกว่าตัวไม่เท่าไหร่ส่วน "หล้า" หรือ"น้องหล้า" ก็อายุห่างกันหน่อย เพราะคำว่า "หล้า" หมายถึง เล็กสุด หรือ สุดท้าย หรือใช้คำว่า "น้อง(ต่อด้วยชื่อเรา)" แทนตัวเองในกรณีที่เราอายุน้อยกว่า

"ไอ่น้อย"- เท่าที่ได้ยินมักจะใช้กับผู้ชายอายุน้อยกว่านะคะ แต่ไม่ได้ใช้เรียกกันทั่วไปนะคะ เพราะมันเทียบได้กับว่า "ไอ้น้อง"ของภาษากลาง

"ลุง ป้า น้า อา หลาน" เหมือนคำไทยกลางค่ะ

"ตั๋ว" - หมายถึง เธอ คุณ แก (บุลคลที่ 2) ส่วนมากจะได้ยินผู้หญิงใช้ค่ะ เพราะผู้ชายมักจะใช้คำว่า "คิง" ซึ่งถือว่าไม่ค่อยสุภาพเท่าไหร่ ถ้าจะใช้เป็นทางการ ถ้าพูดแบบชาวบ้าน ๆ สนิท ๆ กัน(เท่านั้น)ใช้ค่ะ

"เปิ้น" - คำนี้หมายถึง ตัวเอง ค่ะ แต่บางทีก็จะหมายถึงบุคคลที่ 3 เช่น "เปิ้นจะไปวัด" - ฉันจะไปวัด หรือ"เออ.. บ่ฮู้ว่าน้องเจี๊ยบเปิ้นจะไปตวยกั๋นกับเฮาก่อนา" - เออ... ไม่รู้ว่าน้องเจี๊ยบเขาจะไปด้วยกันกับเรารึเปล่านะ ส่วนคำที่ใช้คู่กับคำว่า"คิง" ก็คือ "ฮา" หมายถึง ตัวเรา ฉันแต่ก็อย่างว่าแหละค่ะ ไม่สนิทจริง ๆ ไม่ควรใช้อย่างมากค่ะ

"เฮา" หรือ "หมู่เฮา" - เรา หรือ พวกเรา เช่น "หมู่เฮาจาวเหนือ" พวกเราชาวเหนือ

"ป้อจาย" หรือ "บ่าว" หรือ "อ้ายบ่าว" - ผู้ชายค่ะ

"แม่ญิง" หรือ "สาว" - ผู้หญิงค่ะ

*

เวลาค่ะ เรื่องของเวลา ถ้าคนไทยบอกว่า "นัดมา 2 โมงเช้านะ " นากาไม่รู้จริง ๆ นะคะ ว่า 2 โมงเช้าคือกี่โมง เพราะที่นี่ นากาไม่เคยได้ยินจริง ๆ คือ 8โมงเช้า ก็ 8โมงเช้าเลย (พึ่งมารู้เอาตอนโต)

เวลาที่ว่าก็เป็นช่วงเวลาหลัก ๆ ค่ะ เช่น

"งาย" - เช้า เช่น "กิ๋นเข้างายละกา" คือ กินข้าวเช้ารึยัง "เมื่องายนี้ลูกว่าจะไปว่ายน้ำกับเพื่อนบ่ใจ้กา" คือ เมื่อเช้าลูกบอกว่าจะไปว่ายน้ำกับเพื่อนไม่ใช่หรือ

"ตอน"- กลางวัน ใช้เหมือนกันกับข้างบน

"แลง"-เย็น ใช้เหมือนกันกับข้างบน

"เมื่อค่ำ" หรือ "เมื่อค่ำเมื่อคืน" - ก็หมายถึงช่วงหัวค่ำถึงดึกล่ะค่ะ

*

ตัวเลข เหมือนของไทยล่ะค่ะ ยกเว้นคำว่า ยี่สิบ ที่นี่ใช้คำว่า "ซาว" เช่น "ขึ้นรถไปกาดหลวงนี่ 3 คน ซาวบาทน่อ" คือ ขึ้นรถไปกาดหลวง*นี่ 3 คน ยี่สิบบาทนะ ส่วนยี่สิบเอ็ด ยี่สิบสองก็เป็น ซาวเอ็ด ซาวสอง เป็นต้นค่ะ

*กาดหลวง - แปลตรงตัวคือตลาดใหญ่ค่ะ คือกาดหลวงเป็นตลาดที่ใหญ่ ติดน้ำปิงและ อยู่กลางใจเมืองเชียงใหม่ค่ะ กาดหลวงจะมีตลาดย่อย ๆ รวมอยู่ในแถบนั้น มากกว่า3 ตลาด(เท่าที่จำได้จะมีตลาดวโรรสเป็นหลักค่ะ ตลาดต้นลำไย ตลาดเทศบาลฯกาดดอกไม้ค่ะ) คือดูเผิน ๆ นึกว่าตลาดเดียว เพราะมันติดกันหมดเลย แต่คนเมื่องหลวงบอกว่า กาดหลวงนี่ยังเล็กกว่าสำเพ็งอีก แต่เชียงใหม่ ใหญ่สุดก็ที่นี่ล่ะค่ะ แต่หากต้องการพวกผักสด ๆ หรือ เครื่องปรุง ต้องนี่ค่ะ ตลาดเมืองใหม่ ห่างจากกาดหลวงประมาณ 1 กิโลเอง เป็นตลาดค้าผักสดที่ใหญ่ที่สุดในเมืองค่ะ

*

*

จบเท่านี้ก่อนล่ะค่ะ ไม่รู้จะเริ่มเขียนอะไรต่อดีเยอะจัด (- -")

เอาเป็นว่า ถ้าสนใจคำไหนเป็นพิเศษ หรืออยากรู้ว่าคำไหนที่ได้ยินมา แปลว่าอะไรแนะนำกันได้นะคะค่ะ แต่ถ้าไม่แน่ใจ ขอถามหม่อนก่อนนะคะ :D

อย่างที่ว่าล่ะค่ะ ผิดพลาดประการใดขออภัยด้วยนะคะ

*

*

นอกรอบ ๆ

เมื่อวานหมดฟันนัดค่ะ ถามแม่ แม่หมอนัดกี่โมง แม่ว่า 5 โมง โอ๊ย 3 โมงกว่ายังนอนกลิ้งอยู่ที่ ๆ นอนค่ะ ไปหาหมอตอน 4 โมงครึ่ง ปรากฏว่า

ใบนัดเขียนว่า 15.00 น. ค่ะ

(-[]-")

เลทไปชั่วโมงครึ่งค่ะ แถมหมอไม่อยู่ เลยนั่งรอ หมอมาตอน 5 โมง ต้องรีบทำเพราะมีคิวต่อเราอีก

หมอที่โรงพยาบาลนี่มาด่วน ๆ รักษาเลยไม่ได้นะคะ ขนาดปวดฟันผุเอามาก ๆ ยังต้องรออีกวัน-2วันเลย เพราะคิวเต็ม

ฟันหน้านากาหักไป 2 ซี่ หมดก็ต้องรักษารากฟันที่อยู่ข้าง ๆ อีก 2 เพราะมันโดนกระแทกเหมือนกัน และมันออกจะโยก ๆ ด้วย ก่อนใส่ฟันปลอม ต้องรักษานี่ก่อน

หมอเขาจะมีเครื่องที่บอกเราว่า "วัดความมีชีวิตของฟัน" มาแตะ ๆ ที่ฟัน ถ้าเสียวฟันแล้วบอกหมอนะคะ

โอ๊ย สุด ๆ ค่ะ ข้างซ้ายนี่สัก 15 วิก็เสียวไปถึงรากฟัน แต่ ข้างขวานี่ หมอแช่เป็นนาทีก็ไม่รู้สึก แถมยังเอาเครื่องมือมาเคาะ ๆ ฟันเราอีก อันนี้เจ็บทั้งคู่เลยค่ะ

ประมวลผลแล้ว ข้างซ้ายรากฟันอักเสบมาก ข้างขวารากฟันตายสนิท

อ้าว แล้วทำไงอ่ะคะ

หมอเลรักษาข้าวซ้ายก่อน เพราะมันอักเสบมาก แถมเอาลวดแบบเหล็กดัดฟันน่ะค่ะ แต่มันเป็นแบบชั่วคราว ดึงฟันเราไว้ไม่ให้ขยับ แล้วเจ้าลวดที่ว่าก็จะขึงผ่านช่องฟันหน้าที่หักไปด้วย

เจ็บลิ้นอ่า (-[]-")

เพราะไม่มีฟันหน้า ลิ้นเราก็โดนลวดเต็ม ๆ สิคะ ขนาดหมอเอาหนา ๆ ใส่ให้ เพื่อไม่ให้บาดลิ้น แต่ก็ยังเจ็บอ่ะ กินข้างลำบากกว่าเดิมอีก

เมื่อไหร่จะเอาออกอ่า.... เจ็บ

ไปซื้อยาใส่แผลเป็นที่หน้า เพราะดูเหมือนวิตามิน E 100% อย่างเดียวคงไม่ไหว

หลอนยาว 4 cm 230 บาท

กรี๊ด~!!! แพง แต่ไม่ใช้แบบนี้ก็ไม่ได้

บาก้าที่สุด

*

*

รักษาสุขภาพกันด้วยนะคะ คิดถึงเพื่อน ๆ พี่ ๆ ทุกคนเลย

เจอกันงาน VBK โน่นเลยนะคะ รอฟันก่อน ๆ


edit @ 2005/09/07 23:31:33
ภาษาล้านนานี้มันดีแต้หนา
พิริยาลัย ม.4 เด็กแป้หนานิ

#12 By เด็กแป้ (203.151.140.118 /203.113.51.132) on 2005-11-10 12:42

เรียนล้านนาม่วนจาต๋าย
เด็กแป้ พิริยาลัยม.4

#11 By natakan (203.151.140.118 /203.113.51.132) on 2005-11-10 12:37

ขอบคุณสำหรับภาษาเหนือครับ ผมชอบภาษาเหนืออ่ะ เพราะดี

#10 By Ra-18th Angel on 2005-08-31 03:41

ศึกษาภาษาเหนือไปจีบสาวเชียงใหม่~

ปล.ขอให้พี่นากาหายไวๆน๊าคับ

#9 By Kaosang on 2005-08-10 23:20

>_<
สำเนียงเชียงใหม่กับเชียงรายไม่ค่อยเหมือนกันซักเท่าไหร่
แต่ ฟังง่ายน่อ ใกล้เคียงๆ ฟังดูนุ่มๆดี
ขนาดเราเกิดนี่ เรียนนี่ โตมาที่นี่ยังพูดไม่ค่อยได้เลย
คำว่า " กา " แถวบ้านเราออกเสียง " ก๊ะ " สั้นๆแหละ
...............
/me วิ่งหนีไป

#8 By Curio Lucifer of Viva'Ray~MenA on 2005-08-09 19:14

- -" ยากจังเลย

#7 By The DeAtH on 2005-08-09 01:31

ข่อยเว่าเหนือบ่เปน

#6 By richter on 2005-08-08 13:39

น่อ...ก๊ะหามาฮู้หน่ะว่าเฮาเปนคนเหนือเหมือนกั๋น
ยินดีจ๊าดนักน่อ ยินดีแต๊ ๆ

#5 By mondaytakeshi on 2005-08-08 05:55

เคยไปบวชอยู่ที่เชียงใหม่เดือนนึง ชอบภาษาที่นู่นจริงๆนะ
ดูนิ่มๆเย็นๆดี คิดถึงจังแฮะ (โดนเรียกว่าตุ๊เจ้าๆ ทีแรกนึกว่าหมายถึงเรียกให้เด็กไหว้พระซะอีก)

เคยไปลาวมา เค้าก็บอกว่าสำเนียงเค้าเหมือนทางเหนือของไทย มากกว่าอีสานนะ (ส่วนเราไม่รู้เรื่องหรอก ว่าเหมือนทางไหนมากกว่า)

จะให้ดี มีเสียงประกอบบทเรียนด้วยหละ แจ่มเลย

#4 By ม่อน on 2005-08-07 13:54

เรียนภาษาเหนือกะนากา เอาตัวละครตัวนึงพูดภาษาเหนือดีก่า
ฮ่วย กลัวหมอฟัน!!!

#3 By mumu on 2005-08-07 02:25

พูดยากอ่ะ

#2 By Dome on 2005-08-06 23:33

รู้ภาษาเหนืออีกหลายเลย

#1 By lylac on 2005-08-06 21:23

*:ClockTower-NagaRPG:* View my profile

Recommend